ბიპოლარული აშლილობა — სიმპტომები, დიაგნოსტიკა და მკურნალობა
სამედიცინოდ განხილულიაგიორგი (გუგა) სიხარულიძე · ფსიქიატრი MD, PHD· ბოლო განახლება: 25 მაისი, 2026
ბიპოლარული აშლილობა (ადრე ცნობილი როგორც მანიაკალურ-დეპრესიული ფსიქოზი) ქრონიკული ფსიქიკური მდგომარეობაა, რომელიც ხასიათდება განწყობის ექსტრემალური ცვალებადობით — მანიაკალური (ან ჰიპომანიაკალური) და დეპრესიული ეპიზოდების მონაცვლეობით.
მსოფლიო მოსახლეობის დაახლოებით 1-2% აწუხებს ბიპოლარული აშლილობა. მდგომარეობა ჩვეულებრივ 15-25 წლის ასაკში ვლინდება და სწორი დიაგნოზის დასმას საშუალოდ 5-10 წელი სჭირდება.
ბიპოლარული აშლილობის ტიპები
ბიპოლარული აშლილობა I ტიპი — ხასიათდება სრული მანიაკალური ეპიზოდებით, რომლებიც მინიმუმ 7 დღე გრძელდება.
ციკლოთიმია — ქრონიკული მდგომარეობა უფრო მსუბუქი განწყობის რყევებით.
მანიაკალური ეპიზოდის სიმპტომები
განწყობის ანორმალური აწევა — ეიფორია ან გაღიზიანებულობა
ენერგიისა და აქტივობის მკვეთრი ზრდა
მეტყველების აჩქარება, „აზრების ნაკადი"
გრანდიოზული იდეები
იმპულსური ქცევა — გაუაზრებელი ხარჯვა, რისკიანი ქცევა
დეპრესიული ეპიზოდის სიმპტომები
მუდმივი სევდა, სიცარიელის შეგრძნება
ინტერესისა და სიამოვნების დაკარგვა
ენერგიის მკვეთრი დაქვეითება
ძილის დარღვევა
აპეტიტისა და წონის ცვლილებები
უიმედობა, დანაშაულის გრძნობა
კონცენტრაციის სირთულე
მნიშვნელოვანი: თუ თქვენ ან თქვენმა ახლობელმა სუიციდური აზრები გამოთქვა, დაუყოვნებლივ მიმართეთ სპეციალისტს.
რატომ არის სწორი დიაგნოზი კრიტიკული?
ბიპოლარული აშლილობის მკურნალობა
მედიკამენტური თერაპია
მუდის სტაბილიზატორები — ლითიუმი, ვალპროატი, ლამოტრიგინი
ატიპიური ანტიფსიქოტიკები — კვეტიაპინი, ოლანზაპინი, არიპიპრაზოლი
ანტიდეპრესანტები — მხოლოდ მუდის სტაბილიზატორთან კომბინაციით
ფსიქოთერაპია მნიშვნელოვნად აუმჯობესებს შედეგებს:
ფსიქოედუკაცია — დაავადების გაცნობიერება, ტრიგერების ამოცნობა
CBT — დეპრესიული ეპიზოდებისა და შფოთვის მართვა
ინტერპერსონალური და სოციალური რიტმების თერაპია
ოჯახის თერაპია
ცხოვრების წესის მართვა
ძილის რეგულარობა
სტრესის მართვა
ალკოჰოლისა და ნარკოტიკების თავიდან აცილება
განწყობის დღიური
როდის მივმართოთ სპეციალისტს?
განიცდით განწყობის ექსტრემალურ რყევებს
ძილის მოთხოვნილება მკვეთრად მცირდება
დეპრესიის მკურნალობა ანტიდეპრესანტებით არაეფექტურია
იმპულსური ქცევა პრობლემებს იწვევს
ოჯახში არის ბიპოლარული აშლილობის ისტორია
კონსულტაციაზე ჩაწერა
მისამართი: თოგო გუდავას ქუჩა, თბილისი
ცენტრი: GSMRC — გუგა სიხარულიძის მენტალური ჯანმრთელობის კვლევითი ცენტრი